Przepisy dotyczące zrównoważonego rozwoju w Unii Europejskiej stale ewoluują. Dwie nadchodzące zmiany to rozporządzenie w sprawie ekoprojektu oraz dyrektywa dotycząca oświadczeń środowiskowych, które potencjalnie mogą ułatwić kupującym podejmowanie odpowiedzialnych i bardziej zrównoważonych decyzji. Oto co warto wiedzieć, aby w pełni wykorzystać te zmiany.
Patrząc na to, co dzieje się obecnie, chciałbym zwrócić uwagę na cztery obszary rozwoju, które mogą wpłynąć na instytucjonalnych nabywców produktów IT.
Po pierwsze: zrównoważony rozwój wkrótce stanie się obowiązkowy
Zrównoważony rozwój zyskuje na znaczeniu w UE za sprawą nadchodzącego przejścia z dobrowolnych na obowiązkowe zrównoważone zamówienia publiczne. Jest to reakcja na obecną sytuację, w której tylko niewielka mniejszość przetargów publicznych w Unii Europejskiej uwzględnia kryteria zrównoważonego rozwoju. Decydenci uznają to za straconą szansę i w obliczu tego stanu rzeczy chcą podjąć nowe kroki w kierunku wprowadzenia obowiązku. Sytuacja ta miała już miejsce w takich krajach jak Włochy czy Francja, a obecnie jest omawiana na szczeblu unijnym. Nowe rozporządzenie w sprawie ekoprojektu jest obecnie na etapie projektu. Jeśli wejdzie w życie, a jestem przekonany, że tak się stanie, nabywcy publiczni nie będą już mieli wyboru – będą musieli uwzględnić kryteria zrównoważonego rozwoju w swoich przetargach.
Po drugie: surowsze wymagania dotyczące ekoprojektu
Kolejnym ciekawym aspektem jest ewolucja wymagań dotyczących ekoprojektu dla produktów IT. Ten obszar priorytetowy w ramach inicjatywy dotyczącej zrównoważonych produktów określi minimalne wyniki w zakresie zrównoważonego rozwoju, jakie muszą osiągnąć produkty, aby można je było sprzedawać w UE. Do tej pory nacisk kładziono wyłącznie na efektywność energetyczną produktów, ale obecnie dodawane są nowe obszary, obejmujące substancje chemiczne, solidność oraz niezawodność produktów, w tym perspektywę oprogramowania. Przepisy są nadal na etapie projektu, ale jeśli lub gdy staną się prawem, wszystkie nowe produkty wprowadzane na rynek UE będą musiały być z nimi zgodne.
Co zatem oznacza ta nowa dyrektywa w sprawie ekoprojektu dla nabywców? W miarę postępów w tworzeniu prawa nabywcy muszą podnosić swoje wymagania, aby wyprzedzać zmiany i promować zrównoważony rozwój. W analizowanych przeze mnie przetargach często zauważam, że ustalony poziom sprowadza się do wymogu zgodności produktów z prawem. Uważam to za straconą szansę, ponieważ celem zrównoważonych zakupów jest skłonienie branży do pójścia dalej niż to, co jest wymagane przez prawo. Z tej perspektywy uważam, że nowe wymagania prawne oznaczają, iż nabywcy będą musieli lepiej zapoznać się z przepisami, a w konsekwencji podnieść swoje wymagania, aby nadal napędzać zrównoważony rozwój wykraczający poza to, co jest wymagane prawnie.
Po trzecie: nowe obowiązki dotyczące informacji o zrównoważonym rozwoju
Trwają prace nad nowymi obowiązkami dotyczącymi informacji o zrównoważonym rozwoju, które mają umożliwić konsumentom prywatnym i nabywcom instytucjonalnym dokonywanie bardziej zrównoważonych wyborów. Ustawodawcy chcą poprawić dostępność informacji na temat efektów i zalet produktów sprzedawanych na rynku UE w zakresie zrównoważonego rozwoju. Zmiany zostały już wprowadzone w niektórych krajach, a obecnie są dyskutowane na szczeblu unijnym.
Z tym zagadnieniem wiąże się wiele ważnych tematów, ale gdybym miał wybrać jeden, byłaby to możliwość naprawy oraz trwałość produktów. Z perspektywy zrównoważonego rozwoju wiemy, że dłuższe użytkowanie produktu to najlepsza rzecz, jaką można zrobić, aby zmniejszyć wpływ na środowisko, a trwałość i możliwość naprawy odgrywają tu oczywiście ważną rolę.
W kilku krajach i regionach, takich jak Francja, opracowywane są systemy punktacji. Przykładem jest francuski wskaźnik naprawialności (Repairability Index), który doprowadził do nowego poziomu zainteresowania tym zagadnieniem. Kolejnym krokiem będzie wskaźnik trwałości, mierzący solidność produktów.
Po czwarte: oświadczenia środowiskowe wymagają niezależnej weryfikacji
Nowe wymagania dotyczące ujawniania informacji to dobra wiadomość, ale to dopiero pierwszy krok. Aby były one naprawdę skuteczne, musimy upewnić się, że można im zaufać. Z naszego doświadczenia wynika bowiem, że informacje dotyczące zrównoważonego rozwoju mogą być mylące, a nawet nieprawidłowe, co wiąże się z dużym ryzykiem greenwash.
Komisja rozpoczęła poważne prace na tym polu, a jednym z przykładów jest dyrektywa w sprawie oświadczeń środowiskowych. Obejmuje ona proponowany zestaw zasad mających na celu zagwarantowanie, że informacje przekazywane konsumentom lub nabywcom są wiarygodne i porównywalne. Mówiąc dokładniej, Komisja przedstawiła konkretne wymagania dotyczące sposobu, w jaki firmy powinny udowadniać, że oświadczenia środowiskowe składane na temat ich produktów lub usług są faktycznie poprawne. Zgodnie z propozycją Komisji oświadczenia te muszą być sprawdzane przez niezależnego i akredytowanego weryfikatora, aby upewnić się, że są one zarówno istotne, jak i wiarygodne.
Cieszę się niezmiernie, że Komisja rozumie znaczenie niezależnej weryfikacji i chce zająć się tym problemem. Obecnie większość oświadczeń dotyczących zrównoważonego rozwoju składanych przez firmy opiera się na oświadczeniach własnych.
TCO Certified pomaga spełnić unijne dyrektywy i przepisy
Nadążanie za wszystkimi nadchodzącymi zmianami może być z pewnością wyzwaniem. Rozważ użycie TCO Certified jako narzędzia pozwalającego zaoszczędzić zarówno czas, jak i zasoby.
1. Korzystaj z TCO Certified w przetargach, aby spełnić wymagania dotyczące obowiązkowych zrównoważonych zamówień publicznych. Certyfikacja obejmuje kompleksowe kryteria z zakresu zrównoważonego rozwoju społecznego i środowiskowego oraz odnosi się do całego cyklu życia produktu.
2. Aby pomóc Ci wyprzedzić przepisy, co trzy lata wydawana jest nowa generacja TCO Certified. Kryteria są surowsze niż przepisy i standardy branżowe, co stanowi wyzwanie dla branży IT i napędza postęp.
3. Nowe wymagania dotyczące informacji o zrównoważonym rozwoju oznaczają, że ilość informacji wzrośnie z i tak już wysokiego poziomu. TCO Certified pomaga Ci, przedstawiając istotne informacje…
4. …które są weryfikowane przez niezależną stronę. Jest to również zgodne z dyrektywą w sprawie oświadczeń środowiskowych. Niezależna weryfikacja zgodności z kryteriami jest zawsze zawarta w TCO Certified.

Barton Finn kieruje naszym wsparciem dla nabywców w regionie Beneluksu i Europie frankofońskiej oraz okazjonalnie pisze na blogu TCO Certified. Barton pasjonuje się zrównoważonym rozwojem, branżą IT, zamówieniami publicznymi i filmami Tarantino.



