Branża IT tradycyjnie polegała na reaktywnym podejściu do bezpieczeństwa substancji, w ramach którego substancje niebezpieczne są zakazane lub ograniczone dopiero po wyrządzeniu szkody.
Accepted Substance List w ramach TCO Certified przyjmuje inne, proaktywne stanowisko: traktuje wszystkie substancje jako niebezpieczne, dopóki nie udowodni się ich bezpieczeństwa. Ekspert ds. chemikaliów Stephen Fuller – twórca listy – wyjaśnia, jak podnosi ona standardy bezpieczeństwa chemicznego na całym świecie.
Dlaczego podejście reaktywne to za mało
Potrzeba bardziej proaktywnego podejścia jest jasna. Obecnie do użytku przemysłowego dostępnych jest ponad 350 000 różnych substancji, jednak tylko 1% został poddany ocenie ryzyka pod kątem ich wpływu na bezpieczeństwo pracowników, zdrowie ludzi i środowisko.
Ustawodawstwo z trudem dotrzymuje kroku – a kiedy podejmuje działania, często dochodzi do tzw. żałowanych substytucji: po zakazaniu lub ograniczeniu szkodliwej substancji po prostu zastępuje się ją inną, która może być równie zła lub gorsza.
Niebezpieczne, dopóki nie udowodni się czegoś innego
Stephen Fuller wyjaśnia proaktywne podejście stojące za Accepted Substance List w ramach TCO Certified.
„Zamiast zakładać, że chemikalia są bezpieczne, dopóki nie udowodni się ich niebezpieczeństwa, traktujemy wszystkie substancje jako niebezpieczne, dopóki nie okażą się bezpieczniejsze dla ludzi i środowiska” – mówi. „Gromadzimy informacje o każdej substancji – w tym poufne dane dostawców – i zlecamy ich ocenę niezależnemu toksykologowi. Tylko wtedy, gdy zostanie uznana za bezpieczniejszą alternatywę, może zostać dodana do listy i dopuszczona do stosowania w certyfikowanych produktach oraz procesach produkcyjnych”.
Bezpieczniejsze komponenty oznaczają bezpieczniejsze produkty
Kryteria TCO Certified dotyczą wielu niebezpiecznych rodzajów substancji chemicznych stosowanych wyżej w łańcuchu dostaw, na przykład stabilizatorów. Powszechnie stosowane w celu zwiększenia trwałości tworzyw sztucznych, wiele stabilizatorów tradycyjnie opierało się na związkach ołowiu, które wiążą się z poważnymi zagrożeniami dla środowiska i zdrowia.
Ponieważ stabilizatorów używa się w wielu powszechnych elementach z tworzyw sztucznych, TCO Certified może pomóc w zwiększeniu bezpieczeństwa całych kategorii produktów. „Obecnie skupiamy się na komponentach takich jak kable, płytki drukowane i obudowy” – mówi Stephen. „Oznacza to, że kryteria można łatwo stosować do szerszej gamy produktów, takich jak telewizory, zamrażarki czy dowolne inne urządzenia elektryczne”.
Poprawa bezpieczeństwa pracowników
Zagrożenia związane z substancjami niebezpiecznymi nie ograniczają się do produktu końcowego. Zbyt wiele procesów produkcyjnych naraża pracowników na kontakt ze znacznymi ilościami szkodliwej chemii, często poprzez bezpośredni kontakt fizyczny.
„Niestety, wiele substancji, które od dawna są ograniczone w Europie, jest nadal używanych na azjatyckich liniach produkcyjnych” – mówi Stephen. „Pracownicy są narażeni na skrajne ryzyko, zwłaszcza bez odpowiedniego szkolenia i środków ochrony indywidualnej. W związku z tego rodzaju narażeniem na substancje chemiczne obserwujemy wyższe ryzyko zachorowania na nowotwory”.
Aby temu zaradzić, Accepted Substance List w ramach TCO Certified obejmuje również chemikalia procesowe, takie jak środki czyszczące i odtłuszczające. Ponadto pracownikom należy zapewnić szkolenia z zakresu ryzyka oraz środki ochrony indywidualnej.
Podnoszenie poprzeczki na całym świecie, obecnie i w przyszłości
Dzięki udostępnieniu listy opinii publicznej i promowaniu bezpieczniejszych alternatyw dla substancji niebezpiecznych, TCO Certified podnosi standardy bezpieczeństwa chemicznego daleko poza branżę IT. Jej wpływ jest już odczuwalny w różnych sektorach – niektórym stanom w USA udało się ograniczyć stosowanie szkodliwych środków opóźniających palenie, powołując się na listę w celu wskazania bezpieczniejszych opcji.
„Cieszy fakt, że nasza praca wywiera wpływ wykraczający poza nasze wymagania” – mówi Stephen. „Identyfikując bezpieczniejsze alternatywy i pokazując, że są one już dostępne i wykorzystywane, dostarczamy dowodów na to, że substancje niebezpieczne nie są już konieczne – wspieramy w ten sposób decydentów i inne osoby pracujące nad ograniczeniem szkodliwych chemikaliów oraz demonstrujemy, że bezpieczniejsza substitucja jest nie tylko możliwa, ale już się dzieje”.
Prace trwają. W nadchodzących latach kryteria TCO Certified dotyczące substancji będą dalej poszerzane, obejmując nowe kategorie chemikaliów zarówno w produktach, jak i procesach produkcyjnych – takie jak kleje i polichlorki winylu (PVC) – aby uczynić produkty i produkcję bezpieczniejszymi. Kryteria dotyczące bezpieczniejszych substancji będą również stosowane wobec dostawców znajdujących się wyżej w łańcuchu dostaw.
Cel pozostaje ten sam: przyszłość, w której w certyfikowanych produktach, ich opakowaniach i produkcji wykorzystuje się wyłącznie bezpieczniejsze substancje.
